به موقع وظايف خود را انجام مىدهد . . . هيأت حاكمه را نصيحت مىكنم و تذكر مىدهم كه مصادر امور حق ندارند به عقايد ملت ايران بىاعتنايى كنند ؛ حق ندارند در قانون‌گذارى دخالت كنند ؛ اگر خودشان را مسلمان و حامى مذهب شيعه مىدانند چرا در مقابل احكام اسلام و فقه جعفرى خاضع نمىشوند ؟ . . . » « 1 » ايشان در رابطه با عدم جدايى دين از سياست و دخالت عالمان دينى در امور حكومتى و جعل قانون و مقررات از طرف حكومت ، نسبت به وضع قوانين و اجراى مقررات ، شكل و محتواى حكومت اعتراض مىكنند و مىفرمايند : « . . . جعل قانون و مقررات آن هم بر خلاف قوانين مقدسه‌ى اسلامى غير قابل اغماض و سبب تزلزل استقلال مملكت است . . . « 2 » » آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه در موارد متعددى نسبت به مسائل مربوط به نظام سياسى ، اجتماعى اظهار نظر كرده‌اند و به مناسبت‌هاى مختلف با دخالت در امور سياسى بر اصل عدم جدايى دين از سياست تأكيد ورزيده‌اند ؛ در عصر غيبت امام زمان ( عج ) مسلمانان و جامعه‌ى اسلامى از ادراك بركات خاص ظهور ايشان محرومند ؛ جاودانگى اسلام اقتضا دارد كه همان دو شأن تعليم دين و اجراى احكام اسلام ، تداوم يابد كه اين دو وظيفه ، بر عهده‌ى نايبان ولى عصر ( عج ) مىباشد و فقيهان عادل و اسلام‌شناس ، از سويى با سعى بليغ و اجتهاد مستمر ، احكام كلّى شريعت را نسبت به همه‌ى موضوعات و از جمله مسائل جديد و بىسابقه تبيين مىنمايند و از سويى ديگر ، با اجراى همان احكام استنباط شده ، ولايت اجتماعى و اداره‌ى جامعه‌ى مسلمين را تداوم مىبخشند . « 3 » آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه با توجه به اين دو وظيفه ، ضرورت تشكيل حكومت اسلامى و عدم جدايى دين از سياست در عصر غيبت را در قالب مباحث « ولايت فقها » در كتاب « مجمع المسائل » ( احكام خمس ، بحث امر به معروف و نهى از منكر و مباحث مربوط ره مسائل اجتماعى اسلام كه مطالب آن‌ها بر كرسى تدريس خارج فقه ، در جمع محققان و

--> ( 1 ) . مركز اسناد انقلاب اسلامى ، پيشين ، ص 114 ( 2 ) . همان ، ص 36 ( 3 ) . عبد الله جوادى آملى ، پيشين ، ص 237